Στη φινλανδική μυθολογία, το Σάμπο είναι ένα μαγικό αντικείμενο που περιγράφεται με πολλούς τρόπους· το κατασκεύασε ο σιδεράς Ιλμαρίνεν και έφερνε πλούτη και καλοτυχία σε όποιον το κατείχε (παρόμοιο με το κέρας της Αμάλθειας στη ελληνική μυθολογία).
Κανόνες του παιχνιδιού.
Κάθε παίκτης έχει το δικό του ιδιαίτερο πιόνι αναγνώρισης και λαμβάνει 15 μάρκες (νομίσματα, χαρτονάκια κτλ.). Όσοι συμμετέχουν στο παιχνίδι διαλέγουν έναν από την παρέα, που αναλαμβάνει τη διαχείριση του ταμείου. Δημιουργείται ένα κοινό ταμείο έτσι ώστε κάθε συμπαίκτης να βάζει μέσα 5 μάρκες. Κάθε παίκτης ρίχνει το ζάρι με τη σειρά του, ξεκινά ο πιο μικρός σε ηλικία.
Νο. 1. Η πρόταση.
Νο. 2. Σφυρηλατείς τα σπαθιά. Πλήρωσε 1 μάρκα.
Νο. 3. Παραλαμβάνεις το σπαθί σου και πρέπει γι’ αυτό να πληρώσεις στον ταμία 2 μάρκες.
Νο. 4. Πιάνεις το άλογο στο λιβάδι για να ξεκινήσεις το ταξίδι, αλλά στον δρόμο της επιστροφής βλέπεις μια βάρκα κοντά στην ακτή. Πήγαινε στο Νο. 5 και χάσε μία σειρά.
Νο. 5. Χάσε μία σειρά.
Νο. 6. Το τραγούδι των σειρήνων. Πλήρωσε 1 μάρκα και ξαναρχίζεις το παιχνίδι από την αρχή.
Νο. 7. Αφού όλοι οι άντρες στο καράβι έχουν εξαντλήσει τις δυνάμεις τους χωρίς αποτέλεσμα, πιάνεις εσύ τα κουπιά και τώρα η βάρκα γλιστρά στο νερό. Αυτή η κίνηση σε μεταφέρει στο Νο. 11.
Νο. 9. Πλήρωσε 1 μάρκα στον ταμία.
Νο. 10. Παίρνεις έναν άντρα πάνω στο καράβι. – Αν κάποιος από τους παίκτες στεκόταν στο Νο. 6 και από εκεί γύρισε πίσω και δεν πρόλαβε να κάνει την πρώτη του ρίψη, μετακινείται εδώ, αλλά πρέπει να πληρώσει στον ταμία 2 μάρκες και στον βοηθό του 3 μάρκες.
Νο. 11. Ο Βαϊνέμποϊνεν 2) οδηγεί τη βάρκα στα Τις Πιγιάκοσκι. 9) Αν κατάφερες να φτάσεις εδώ με ρίψη «6», δηλαδή από το Νο. 5, η ρίψη μετράει διπλή και μπορείς να πας στο Νο. 17· αλλά πληρώνεις στον ταμία 1 μάρκα.
Νο. 12. Η βάρκα χτυπά πάνω στο λούτσο. Χάνεις μία σειρά.
Νο. 13. Τραβάς το σπαθί σου για να χτυπήσεις τον λούτσο, αλλά πέφτεις στο νερό, έτσι που μόνο τα πόδια σου φαίνονται. Εξαιτίας της απροσεξίας σου πρέπει να πας στο Νο. 9.
Νο. 14. Σε έσωσαν. Πλήρωσε για τη διάσωση στον επόμενο παίκτη 2 μάρκες.
Νο. 15. Τρυπάς το τέρας με το σπαθί σου. Χάνεις μία σειρά. Νο. 16. Ο λούτσος τραβιέται μέσα στη βάρκα. Μετακινείσαι στο Νο. 17.
Νο. 17. Χάνεις μία σειρά αν δεν έφερες «6».
Νο. 18. Φτιάχνεις μια κάντελε από το σαγόνι του λούτσου. Μετακινείσαι στο Νο. 23.
Νο. 19. Όλοι, νέοι και γέροι, άντρες και γυναίκες, προσπαθούν να παίξουν την κάντελε, αλλά μάταια. Γύρνα πίσω στο Νο. 17.
Νο. 20. Ισχυρίζεσαι ότι είσαι αληθινός μάστορας της κάντελε, αλλά δεν τα καταφέρνεις, και ως τιμωρία για την κομπορρημοσύνη σου πρέπει να γυρίσεις στο Νο. 17 και να πληρώσεις 9 μάρκες.
Νο. 21. Προσπαθείς να παίξεις το όργανο. Ο γέρος δίπλα στον φούρνο ξυπνά από τον θόρυβο και σου ζητά να πας όσο πιο μακριά γίνεται και να μην ταράζεις τον γλυκό μεσημεριανό του ύπνο. Γύρνα πίσω στο Νο. 17 και πρόσεχε να μην ξανάρθεις εδώ. Πλήρωσε 1 μάρκα.
Νο. 22. Αν από εδώ μπορείς με ρίψη «1» να φτάσεις στο Νο. 23, κάν’ το. Αλλιώς πρέπει να γυρίσεις στο Νο. 17.
Νο. 23. Τώρα η κάντελε βρίσκεται στα σωστά χέρια. Ολόκληρος ο λαός μαγεύεται από το τραγούδι του θεόσταλτου μάντη. Αν έφτασες εδώ πρώτος, παίρνεις το μισό από το ταμείο, αλλά πρέπει να μείνεις εδώ ώσπου να σε φτάσουν όλοι. Μόνο τότε συνεχίζεις το παιχνίδι.
Νο. 24. Οι ήρωες σαλπάρουν προς την Πόχιολα. Κάνε μια ρίψη. Αν φέρεις «2» και μπορείς έτσι να πας στο Νο. 26, την καλύβα της Πόχιολα, πήγαινε εκεί. Αν όμως φέρεις μεγαλύτερο ή μικρότερο, η ρίψη δεν μετρά και πρέπει να μείνεις στη θέση σου.
Νο. 25. Άφιξη στην Πόχιολα, όπου η βάρκα τραβιέται στην ακτή. Παίρνεις 3 μάρκες από το ταμείο.
Νο. 26. Ρωτάς την οικοδέσποινα της Πόχιολα πού θα βρεις το Σάμπο. Η οικοδέσποινα λέει ότι δεν θα πάρεις το Σάμπο και απειλεί να βάλει τους ανθρώπους της να πάρουν τα όπλα σου αν δεν φύγεις αμέσως. Πληρώνεις 2 μάρκες για την απερισκεψία σου.
Νο. 27. Παίρνεις την κάντελε και αποκοιμίζεις με το τραγούδι σου τον λαό της Πόχιολα. Επειδή χρειάζεται χρόνος για να κοιμίσεις όλο τον κόσμο, πρέπει να χάσεις 1 σειρά. Χάρη στην έξυπνη ιδέα σου παίρνεις 1 μάρκα από κάθε συμπαίκτη.
Νο. 28. Οι ήρωες πάνε να αναζητήσουν το Σάμπο στα βάθη του χάλκινου βουνού. Εδώ χάνεις 1 σειρά, αλλά μετά κάνεις δύο ρίψεις στη σειρά.
Νο. 29. Με το βόδι και το άροτρο της Πόχιολα ξεσκεπάζεις τις ρίζες του Σάμπο και καταφέρνεις επίσης να το σηκώσεις. Οι ήρωες σε βοηθούν έπειτα να κατεβάσεις το Σάμπο στη βάρκα. Παίρνεις 3 μάρκες ως αμοιβή για τον κόπο σου.
Νο. 30. Οι ήρωες φεύγουν από την Πόχιολα. Επικαλείσαι τις δυνάμεις της φύσης για βοήθεια. Παίρνεις 1 μάρκα από κάθε συμπαίκτη και μετακινείσαι στο Νο. 33. Εκεί πρέπει να χάσεις 1 σειρά, αν δεν φέρεις «6» για να πας στο Νο. 39.
Νο. 31. Στο ταξίδι της επιστροφής, παρά τις προειδοποιήσεις των άλλων, αρχίζεις να τραγουδάς και έτσι τρομάζεις έναν γερανό, που με δυνατές κραυγές πετά τρομαγμένος προς την Πόχιολα. Για την απέραντη απερισκεψία σου, επειδή χάρηκες πρόωρα, οφείλεις στον ταμία το μισό από τις μάρκες σου. Και να θυμάσαι για την επόμενη φορά, ότι πρώτα πρέπει να σκέφτεσαι και μετά να ενεργείς.
Νο. 32. Ο γερανός ξυπνά τον λαό της Πόχιολα με τις κραυγές του. Η κυρά της Πόχιολα ανακαλύπτει ότι το Σάμπο έχει κλαπεί, βιάζεται να ξεσηκώσει το πολεμικό φρόνημα του λαού της και γρήγορα ετοιμάζει μια βάρκα για να καταδιώξει τους κλέφτες. Μετακινήσου στο Νο. 37, αλλά πλήρωσε άλλες 2 μάρκες.
Νο. 33. Η ομίχλη τυλίγει τους ήρωες, ώστε να μην μπορούν να συνεχίσουν το ταξίδι για πολλή ώρα. Τελικά σχίζεις την πάχνη με το σπαθί σου. Χάνεις 2 σειρές αν δεν φέρεις «6». Αν σε ελευθερώσει κάποιος νωρίτερα, μπορείς να συνεχίσεις το παιχνίδι.
Νο. 34. Το τέρας Ίκου‑Τούρσο βγαίνει από τα βάθη και προσπαθεί να αναποδογυρίσει τη βάρκα των ηρώων· αλλά εσύ τον πιάνεις από τ’ αυτιά και τον σπρώχνεις πίσω στον βυθό της λίμνης. Εδώ, αν δεν μπορέσεις να πας στο Νο. 39 με ρίψη «5» ή δεν σε ελευθερώσει η ρίψη κάποιου άλλου, πρέπει να μείνεις ακίνητος για 2 ρίψεις (χάνεις 2 σειρές).
Νο. 35. Ξεσπά μια τρομερή καταιγίδα, έτσι που η βάρκα κινδυνεύει να τσακιστεί. Τρομάζεις και εύχεσαι να είχες πάλι στεριά κάτω από τα πόδια σου· θέλεις το κατάρτι να ξαπλώσει και η βάρκα να σηκώσει πιο ψηλά τα πλευρά της. Οι δυσκολίες σιγά σιγά ξεπερνιούνται. Εξαιτίας της πολλής δουλειάς που έχεις εδώ, πρέπει να μείνεις ακίνητος για 3 ρίψεις, αν κανείς δεν σε ελευθερώσει ή δεν φέρεις «4» για να φτάσεις στο Νο. 39.
Νο. 36. Εσύ που βρίσκεσαι ψηλά στο μεσαίο κατάρτι προειδοποιείς από μακριά για τη βάρκα της Πόχιολα και οι δικοί σου είναι έτοιμοι να αντιμετωπίσουν τον εχθρό. Για την καλή σκοπιά παίρνεις 3 μάρκες.
Νο. 37. Η βάρκα της Πόχιολα πλησιάζει, οι ήρωες σύντομα θα τους φτάσουν. Αλλά εσύ δημιουργείς έναν βράχο, πάνω στον οποίο η βάρκα της Πόχιολα καρφώνεται και συντρίβεται. Για αυτό το έξυπνο τέχνασμα παίρνεις 1 μάρκα από κάθε συμπαίκτη.
Νο. 38. Η κυρά της Πόχιολα, που έχει μεταμορφωθεί σε αετό, πέφτει πάνω στο κατάρτι της βάρκας των ηρώων και προσπαθεί από εκεί να φτάσει στο Σάμπο. Χτυπάς τα νύχια του αετού με ένα κουπί και έτσι το Σάμπο παρασύρεται στη θάλασσα. Εδώ πρέπει να μείνεις ακίνητος για δύο ρίψεις (χάνεις 2 σειρές), αν δεν φέρεις «2» για να πας στο Νο. 40.
Νο. 39. Μόλις τελειώσει η μάχη, ο αετός της Πόχιολα πετά πίσω στην Πόχιολα. Οι ήρωες αρμενίζουν ξανά προς το σπίτι. Αν φέρεις «1» για να φτάσεις στο Νο. 40, είσαι τυχερός, αλλιώς πρέπει να γυρίσεις πίσω τόσα βήματα όσα είναι οι πόντοι που έφερες παραπάνω από όσους χρειάζονταν για να φτάσεις στο Νο. 40.
Νο. 40. Έχεις φτάσει πάλι στο σπίτι και κερδίζεις το παιχνίδι. Παίρνεις όλο το ποσό από το ταμείο.
