Jean-Jacques Rousseau (1712 - 1778), Cenevre doğumlu (sonradan İsviçreli) Fransızca konuşan bir filozof ve yazardı. Yazdığı incelemeler ve romanlar, Fransız Devrimi’nin önderlerini ve modern siyasal, toplumsal ve eğitsel düşüncenin genel gelişimini güçlü bir biçimde etkilemiştir. “İnsan özgür doğar, ama her yerde zincire vurulmuş hâlde yaşar.” cümlesi, Rousseau’nun Toplum Sözleşmesi adlı eserinin ünlü açılış cümlesidir ve filozof bu eserinde bireyin toplum içindeki özgürlüğü sorununu ortaya koyar. Rousseau’ya göre insanlar, gerçek bir toplum sözleşmesi yaparlarsa, bağımsızlıklarının karşılığında toplum içinde daha iyi bir tür özgürlük elde edebilirler. Bu sözleşme ile bireysel hakların yerini yurttaşlık hakları alır ve toplum, genel irade ile birleşmiş yapay bir kişi hâline gelir. İnsanların bu tür bir birlikte yaşaması, kendi özgürlüğünü kendi koyduğu yasaya uymakta bulduğu için egemen ve özgür kabul edilir.
